پرمویی متناقض بعد از لیزر؛ چرا گاهی موی تازه در اطراف ناحیهی لیزر رشد میکند
گاهی بعد از چند جلسه لیزر، کرکهای ظریف اطراف ناحیه تیره و ضخیم میشوند. این پدیده نام دارد، شناختهشده است و راه کنترل هم دارد.
فهرست مطالب این مقاله (۹ بخش)
پرمویی متناقض یعنی تبدیل کرکهای ظریف به موی تیره و ضخیم، معمولاً در اطراف ناحیهی درمانشده و بعد از چند جلسه لیزر یا نور پالسی. یک مرور نظاممند و فراتحلیل شیوع آن را حدود ۳ درصد و تقریباً منحصر به صورت و گردن گزارش کرده؛ در نواحی دیگر بدن بسیار نادر است. علت دقیق روشن نیست؛ محتملترین توضیح تحریک فولیکولهای کرکی با گرمای کم در حاشیهی ناحیه است. پوست تیرهتر، موی تیره و ضخیم و زمینهی هورمونی مثل تخمدان پلیکیستیک خطر را بیشتر میکنند. در بیشتر گزارشها ادامهی منظم درمان با در نظر گرفتن ناحیهی اطراف، پدیده را به تدریج بهتر کرده است.
تصور کن برای موهای چانه لیزر را شروع کردهای. موهای ضخیم چانه کمتر شدهاند، اما چند هفته بعد متوجه میشوی روی گونه یا گردن، جایی که قبلاً فقط کرک روشن داشتی، موهای تیرهتری پیدا شدهاند. این تجربه گیجکننده است: قرار بود لیزر مو را کم کند. این پدیده «پرمویی متناقض» نام دارد؛ کمپیشآمد است، در متون پزشکی شناخته شده و قابل کنترل است.
این مقاله بخشی از چراهای رایج بعد از لیزر موهای زائد است و با همکاری هدیه پیرزادی، تکنسین لیزر موهای زائد ریرا، نوشته شده است.
پرمویی متناقض دقیقاً چیست؟
پرمویی متناقض (Paradoxical Hypertrichosis) یعنی بعد از درمان با لیزر یا نور پالسی، در ناحیهی درمان یا معمولاً در حاشیهی آن، موهای کرکی ظریف و کمرنگ به موهای ضخیمتر و تیرهتر تبدیل شوند یا تراکم موها بیشتر شود. مروری که در مجلهی زیبایی پوست منتشر شده، توضیح میدهد که این عارضه بیشتر به شکل رشد موهای تیرهی ظریف در نواحی درماننشدهی نزدیک به ناحیهی درمان دیده میشود و احتمالاً کمتر از واقعیت گزارش شده است.
تفاوت آن با موهایی که «دوباره درمیآیند» مهم است. موهایی که در جلسهی قبل در فاز استراحت بودهاند، بعد از چند هفته دوباره دیده میشوند؛ این طبیعی است و بخشی از روند دوره است. در پرمویی متناقض اما موهایی پیدا میشوند که قبل از شروع لیزر به این شکل وجود نداشتند.
چقدر شایع است و کجا بیشتر دیده میشود؟
مرور نظاممند و فراتحلیلی که در سال ۲۰۲۱ دادههای ۹۷۳۳ نفر را از ۲۲ مطالعه جمع کرده، شیوع کلی را حدود ۳ درصد برآورد کرد. مهمترین یافته این بود که پدیده با ناحیهی صورت و گردن ارتباط داشت و در نواحی دیگر بدن تنها در حدود ۰٫۰۸ درصد موارد دیده شد. همین مرور نشان داد نوع دستگاه و فاصلهی بین جلسهها اثر مشخصی بر احتمال آن نداشتند.
گزارشهای دیگر عددهای متفاوتی دادهاند، چون جمعیتها، نوع پوست و تعریف پدیده در آنها یکسان نبوده است. در یک بررسی از ۹۹۱ زن با پرمویی که با نور پالسی شدید درمان شده بودند، ۵۱ نفر افزایش تراکم یا ضخیم شدن مو را تجربه کردند. بررسی دیگری از ۵۴۳ مورد هم تحریک رشد مو را بعد از لیزر و نور پالسی توصیف کرده و راههای کنترل آن را پیشنهاد داده است.
چرا اتفاق میافتد؟
علت دقیق هنوز روشن نیست، اما چند توضیح در متون علمی مطرح شده است:
- گرمای کم در حاشیه: در مرکز ناحیهی تابش، گرما به اندازهای است که فولیکول را از کار بیندازد. اما در لبهها و بافت اطراف، مقدار کمی گرما و نور پراکنده میرسد که برای آسیب کافی نیست و ممکن است فولیکولهای کرکی خفته را تحریک کند. مرور مجلهی زیبایی پوست فعال شدن فولیکولهای خفته با انرژی پایین را یکی از محتملترین توضیحها دانسته است.
- همزمان شدن چرخهها: نور ممکن است چرخهی رشد گروهی از فولیکولها را همزمان کند و چند مو با هم وارد فاز رشد شوند؛ در نتیجه تراکم ناگهان بیشتر به نظر میرسد.
- التهاب و فاکتورهای رشد: التهاب بعد از گرما مواد شیمیاییای آزاد میکند که در شرایطی ممکن است رشد مو را تحریک کنند.
این توضیحها در کنار هم توضیح میدهند چرا پدیده بیشتر در صورت و گردن دیده میشود: این نواحی کرک فراوان دارند و فولیکولهایشان به تغییرات هورمونی حساسترند.
چه کسانی بیشتر در معرضاند؟
- پوست تیرهتر و موی تیره و ضخیم: مرورهای علمی پوستهای گندمی تا تیره را با احتمال بیشتر همراه دانستهاند.
- زمینهی هورمونی: سندرم تخمدان پلیکیستیک، بینظمی قاعدگی و هر وضعیتی که هورمونهای مردانه را بالا ببرد. در این افراد فولیکولهای کرکی آمادهی تبدیل شدن به موی ضخیماند و هر محرکی میتواند این روند را جلو بیندازد.
- درمان صورت و گردن: بهخصوص گونه، خط فک و گردن در زنان.
- سن کمتر: در بعضی گزارشها جوانترها بیشتر دچار شدهاند.
اگر یکی از این عوامل را داری، قبل از شروع دوره به تکنسین و پزشک بگو. این اطلاعات تصمیم دربارهی ناحیهی درمان و نحوهی پوشش حاشیه را دقیقتر میکند. بررسی هورمونی هم در زنانی که موی صورتشان سریع زیاد شده، کار درستی است؛ نه فقط به خاطر لیزر، بلکه برای سلامت عمومی.
چطور بفهمی پرمویی متناقض است؟
- موهای تازه بعد از چند جلسه، نه بلافاصله بعد از جلسهی اول، ظاهر شدهاند.
- بیشتر در حاشیهی ناحیهی درماناند؛ مثلاً روی گونه وقتی فقط چانه لیزر شده است.
- قبلاً آنجا فقط کرک روشن بوده و حالا موی تیره و ضخیمتر دیده میشود.
- تعداد این موها با گذشت هفتهها کم نمیشود.
بهترین ابزار تشخیص، عکسهای قبل از دوره است. اگر قبل از جلسهی اول از ناحیه و اطرافش عکس گرفتهای، مقایسه ساده میشود. اگر نگرفتهای، از همین حالا قبل از هر جلسه در نور یکسان عکس بگیر.
چه کاری کمک میکند؟
- دوره را قطع نکن، اما اطلاع بده. در فراتحلیل ۲۰۲۱، در سه مطالعه از چهار مطالعهای که پیگیری داشتند، پدیده با ادامهی درمان به تدریج بهتر شد و نویسندگان ادامهی درمان در ناحیهی درگیر را مناسبترین راه دانستند.
- ناحیهی اطراف هم در برنامه قرار میگیرد. وقتی موهای تازه رنگدانهی کافی دارند، خودشان هدف لیزرند. تکنسین ممکن است حاشیه را هم در جلسههای بعد پوشش دهد.
- بررسی هورمونی در صورت نیاز. اگر نشانههای هورمونی داری، پزشک ممکن است آزمایش یا ارجاع پیشنهاد کند. داروهای هورمونی فقط با تجویز پزشک.
- موچین و موم نه. کندن این موها ریشه را از دسترس لیزر خارج میکند؛ توضیح در اپیلاسیون و موم قبل از لیزر.
- صبر و پیگیری. این پدیده معمولاً در طول ماهها کنترل میشود، نه در یک جلسه.
آیا باید از ترس این پدیده لیزر صورت را شروع نکنم؟
برای بیشتر افراد نه. پرمویی متناقض کمپیشآمد است و در مقابل، بیشتر مراجعان کاهش قابل توجه موها را تجربه میکنند. آنچه اهمیت دارد آگاهی است: بدانی چنین چیزی ممکن است، عوامل خطرت را بگویی و تغییرها را زود گزارش کنی. اگر نگرانی تو دربارهی موهایی است که سالها بعد از پایان دوره برمیگردند، آن موضوع دیگری است که در برگشت مو بعد از لیزر توضیح دادهایم. دربارهی تغییر شکل خود موها هم فر شدن مو بعد از لیزر را بخوان.
هدیه پیرزادی و پیگیری جلسه به جلسه
هدیه پیرزادی نزدیک به ده سال است تکنسین لیزر موهای زائد است و مدرک رسمی لیزر دارد. یکی از عادتهای کاری او ثبت دقیق ناحیهها و تغییرات هر جلسه است؛ عادتی که هم از دیپلم کامپیوتر و کار قدمبهقدم میآید و هم از شیرینیپزی حرفهای که بیرون از ریرا انجام میدهد، جایی که مقایسهی دقیق هر بار با دفعهی قبل اهمیت دارد. همین پیگیری کمک میکند تغییرهای غیرمعمول، از جمله موهای تازه در حاشیه، زود دیده شوند.
در ریرا لیزر با کندلا جنتلمکس، مدیواستار و تیتانیوم انجام میشود و جزئیات خدمت در صفحهی لیزر موهای زائد ریرا آمده است. اگر بعد از چند جلسه موهای تازهای در اطراف ناحیه دیدهای، از فرم رزرو و مشاورهی لیزر پیام بفرست تا پذیرش ریرا تماس بگیرد و ناحیه دیده شود.
بیشتر بدانید
- لیزر موهای زائد چگونه انجام میشود و در جلسهی مشاوره چه چیزهایی بررسی میشود؟
- پیش از لیزر موهای زائد چه سؤالهایی از مرکز درمانی بپرسیم؟
- مراقبتهای پیش و پس از لیزر موهای زائد را از کجا و چگونه دریافت کنیم؟
- صفحهی لیزر موهای زائد بانوان
- همهی خدمات لیزر
این مقاله برای آگاهی عمومی است و جای معاینه، تشخیص و تجویز پزشک را نمیگیرد. تصمیم درمانی همیشه بعد از ارزیابی حضوری گرفته میشود.
پرسشهای پرتکرار
پرمویی متناقض بعد از لیزر چقدر شایع است؟
یک فراتحلیل شیوع آن را حدود ۳ درصد برآورد کرده و تقریباً همهی موارد در صورت و گردن بودهاند. در نواحی دیگر بدن بسیار نادر است.
چرا لیزر گاهی مو را بیشتر میکند؟
محتملترین توضیح این است که گرمای کم در حاشیهی ناحیه، به جای آسیب زدن، فولیکولهای کرکی خفته را تحریک میکند. زمینهی هورمونی هم در این روند نقش دارد.
پرمویی متناقض خوب میشود؟
در بیشتر گزارشها با ادامهی منظم درمان و پوشش ناحیهی اطراف به تدریج بهتر شده است. باید تغییر را به کلینیک گزارش دهی تا برنامه تنظیم شود.
چه کسانی بیشتر دچار پرمویی متناقض میشوند؟
افرادی با پوست تیرهتر، موی تیره و ضخیم، زمینهی هورمونی مثل تخمدان پلیکیستیک و کسانی که صورت و گردنشان درمان میشود.
اگر موی تازه درآمد، میتوانم آن را با موم بکنم؟
نه. موم و موچین ریشه را بیرون میکشند و لیزر جلسهی بعد هدفی پیدا نمیکند. فقط با تیغ اصلاح کن.
لیزر موهای زائد در ریرا با چه کسی است؟
یکی از همکاران لیزر موهای زائد ریرا هدیه پیرزادی است؛ تکنسین لیزر با مدرک رسمی لیزر و نزدیک به ۱۰ سال سابقه. برای رزرو جلسه با او یا گرفتن مشاوره، از فرم رزرو سایت پیام بفرست تا پذیرش ریرا تماس بگیرد.
- Paradoxical hypertrichosis associated with laser and light therapy for hair removal: a systematic review and meta-analysis — Am J Clin Dermatol (PubMed)
- Paradoxical effects of hair removal systems: a review — J Cosmet Dermatol (PubMed)
- Paradoxical hypertrichosis and terminal hair change after intense pulsed light hair removal therapy — J Dermatolog Treat (PubMed)
- Hair stimulation following laser and intense pulsed light photo-epilation: review of 543 cases and ways to manage it — Lasers Surg Med (PubMed)
- Hair growth induced by diode laser treatment — Dermatol Surg (PubMed)
- Laser treatment in hirsutism: an update — Dermatol Pract Concept (PMC, NIH)
- Laser hair removal: FAQs — American Academy of Dermatology
اگر سؤالت دربارهی شرایط خودت است، مشاورهی اول رایگان است؛ کارشناس ریرا تماس میگیرد و وقت معاینه را هماهنگ میکند.
صفحهی خدمت و رزرو مشاوره